Ouderlijk kind - Oorzaken, gevolgen en stappen naar genezing

Wat betekent parentificatie?

Gevraagd door: Lola Geertsen  |  Laatste update: 30 januari 2026
Score: 4.6/5 (7 stemmen)

Parentificatie is een begrip uit de psychologie, en houdt kortweg in dat een kind veel te vroeg de rol van volwassene heeft aanvaard en op zich heeft genomen op emotioneel en sociaal gebied. Het kind krijgt reeds op jonge leeftijd de rol van adviseur, trooster of bemiddelaar, terwijl het daar te jong voor is.

Wat doet parentificatie met je?

Gevolgen van parentificatie

Geparentificeerde kinderen krijgen vaak te kampen met gevoelens van eenzaamheid en faalangst. Ze willen constant voldoen aan de immense druk van hun ouders, wat hun bang en onzeker maakt. In hun latere leven hebben ze vaak ook last van bindings- of verlatingsangst.

Wat zijn de signalen van parentificatie?

Algemene signalen
  • Het kind zorgt voor de ouder (rolomkering/parentificatie).
  • Het kind wil geen vriendjes mee naar huis nemen.
  • Het kind heeft gevoelens van schaamte en schuldgevoelens.
  • Het kind cijfert zichzelf weg.
  • Het kind heeft beperkte sociaal-emotionele vaardigheden (copingvaardigheden).
  • Het kind verzuimt school.

Is parentificatie een trauma?

Destructieve parentificatie is een verstrikking/verwarring in de familie, vaak als een gevolg van een trauma. Een trauma kan een verliessituatie zijn in het heden, maar ook bijvoorbeeld indien de ouders in hun kindjaren niet gezien zijn in hún geven. Die pijn van de ouders is voor kinderen niet te verdragen.

Wat kun je doen tegen parentificatie?

Parentificatie: help het kind weer kind worden
  1. Geef erkenning voor de verantwoordelijkheid die het kind draagt. ...
  2. Vraag het kind hoe het deze verantwoordelijkheid beleeft. ...
  3. Ontsla het kind van zijn verantwoordelijkheid. ...
  4. Organiseer hulp voor ouder én kind. ...
  5. Help het kind ontdekken wie hij is, los van zijn ouder.

33 gerelateerde vragen gevonden

Is parentificatie kindermishandeling?

Daartoe behoren bijvoorbeeld: uitschelden, manipuleren, kleineren, (be)dreigen, bang maken, isoleren, uitsluiten, opsluiten, te hoge eisen stellen op cognitief of ander gebied. Ook de niet passende 'inzet' van het kind bij partnergeweld, een vechtscheiding of ziekte (parentificatie) valt onder emotionele mishandeling.

Wat zijn de 4 vormen van parentificatie?

Daarvoor vertel ik eerst graag wat over de vier soorten parentificatie: het zorgende kind, het kind dat kind moet blijven, de zondebok en het perfecte kind.

Hoe laat je parentificatie los?

Bewustwording is de eerste stap om het patroon van parentificatie te doorbreken, bijvoorbeeld aan de hand van een familieopstelling. Het is belangrijk om patronen te herkennen, goed voor jezelf te zorgen en jezelf te bevrijden van overlevingsmechanismen.

Is parentificatie een diagnose?

Parentificatie is een zware diagnose. Kinderen die al veel te jong ouderlijke taken op zich moesten nemen, bijvoorbeeld doordat hun moeder of vader ziek was, krijgen later in hun leven vaak de rekening hiervoor gepresenteerd.

Wat zijn kluwengezinnen?

Wat zijn kluwengezinnen? Een kluwengezin is een term om een familie aan te duiden waarin gezinsleden sterk met elkaar verbonden zijn. Deze intense verbondenheid betekent dat persoonlijke grenzen vaak vervagen.

Wat is emotionele parentificatie?

Emotionele parentificatie: dit vindt plaats wanneer van een kind wordt verwacht dat het de verantwoordelijkheid op zich neemt voor de emotionele behoeften van zijn ouder en/of broer of zus.

Hoe herken je toxic ouders?

Hoe herken je een toxic moeder? Ze geeft veel kritiek, manipuleert of maakt je afhankelijk. Je voelt je schuldig, klein of niet goed genoeg in haar buurt. Een giftige moeder draait de rollen om: het kind moet emotioneel voor haar zorgen in plaats van andersom – ook wel parentificatie.

Heb ik last van parentificatie?

Kenmerken van parentificatie

Voelde je je als kind vaak verantwoordelijk voor de (letterlijke of figuurlijke) verzorging van je ouders of broers en zussen, zelfs als dat eigenlijk niet jouw taak zou moeten zijn? Nam je volwassen taken op je, zoals koken, schoonmaken, organiseren of het regelen van financiële zaken?

Wat is parentificatie bij een persoonlijkheidsstoornis?

Wat is parentificatie? (betekenis)

Het draait dan niet om het kind zelf, maar om traumasporen van de ouder. Parentificatie gaat ook vaak hand in hand met narcisme. In een gezin waarin een ouder narcistisch is, gaat alle aandacht naar de behoefte van de narcist.

Wat is een emotioneel afwezige ouder?

Herkennen emotionele afwezigheid

Je ouders knuffelden niet met je als kind. Je ouders vonden het lastig om met jouw emoties om te gaan. Je ouders gaven je het gevoel dat je in de weg liep. Je ouders hadden hun handen vol aan hun eigen leven waarin heftige dingen gebeurden.

Wat zijn de gevolgen van een ongezonde vader-dochterrelatie?

Er is sprake van een ongezonde symbiotische ouder-kind relatie wanneer er sprake is van een sterke wederkerige afhankelijkheid en betrokkenheid van de ouder en het kind. Het kind wordt door het gedrag van de ouder geleerd dat de ontwikkeling van het kind minder belangrijk is dan de behoeftes van de ouder.

Hoe herstellen van parentificatie?

Innerlijke kind-werk

Omdat parentificatie vaak plaatsvindt in de kindertijd, kan het helpen om te werken met je innerlijke kind. Dit betekent dat je verbinding maakt met de jongere versie van jezelf die de ouderrol op zich nam, en die gevoelens en behoeftes niet kon uiten.

Wat zijn de gevolgen van parentificatie op latere leeftijd?

Wanneer je als vrouw op volwassen leeftijd je snel verantwoordelijk voelt, het lastig vindt om je eigen grenzen aan te geven, jezelf gemakkelijk opoffert, moeite hebt om hulp aan te nemen, perfectionistisch bent en/of slecht voor jezelf kunt gaan staan, is de kans groot dat jij te maken hebt met de gevolgen van ...

Wat is destructieve parentificatie?

Er is sprake van destructieve parentificatie wanneer ouders hun behoeften op hun kinderen projecteren. Het kind krijgt hierdoor de verantwoordelijkheid voor het welbevinden van de ouders.

Is parentificatie schadelijk?

Te zware, te lange parentificatie leidt wel vaak tot problemen in je volwassen leven. Wie als kind te veel en te lang moest zorgen, vindt mogelijk nooit tijd of ruimte om vrij zichzelf te ontplooien. Zo iemand blijft ook als volwassene vaak vooral geven aan de anderen, zonder in staat te zijn zorg te 'ontvangen'.

Welke vormen van parentificatie zijn er?

Er zijn verschillende vormen van parentificatie:
  • Het kind dat kind moet blijven. ...
  • Het kind dat zorgt. ...
  • Het kind als ouder. ...
  • Het kind als partner. ...
  • Het kind als ouder van de ouder. ...
  • Daarnaast zijn er kinderen die voldoen aan de (soms narcistische) gedragsverwachtingen van ouders:
  • Het brave kind. ...
  • De zondebok.

Wat is een symbiotische relatie?

Wat is een symbiotische relatie? Bij symbiose in een relatie bestaat er een sterke betrokkenheid en afhankelijkheid tussen twee of meer personen. Dit zie je in liefdesrelaties, vriendschapsrelaties of ouder-kindrelaties, bijvoorbeeld in een moeder-dochterrelatie of moeder-zoonrelatie.

Hoe ontstaat parentificatie?

Parentificatie ontstaat vaak in een vroege fase van het leven, wanneer je als kind onbewust de rol van ouder op je neemt. Het is een patroon dat voortkomt uit liefde, maar dat later in je leven kan leiden tot emotionele uitputting, moeite met grenzen stellen en ongezonde relatiepatronen.

Wat is passieve parentificatie?

Passieve parentificatie

Ouders kunnen hun kind infantiliseren door te blijven zorgen, waardoor het kind zichzelf niet kan ontwikkelen tot een zelfverantwoordelijke volwassene. Parentificatie kan constructief zijn als het kind erkenning krijgt voor zijn inzet en ook leert om zelf steun te ontvangen.

Wat is parentificatie bij autisme?

In een gezin met autisme kan het zijn dat het kind voor de ouders gaat zorgen. Dit noemen we parentificatie. Dat geven hoeft niet per definitie schadelijk te zijn. Een kind is van nature een gevend kind.